คำยืม
คำยืมภาษาต่างประเทศในภาษาไทย
📜 หน่วยการเรียนรู้

คำยืมภาษาสันสกฤต

ลักษณะเด่นของคำสันสกฤต และการเปรียบเทียบกับคำบาลี

1) ลักษณะเด่นของคำสันสกฤต

  • ใช้พยัญชนะ ศ ษ แต่จะใช้ ส เมื่อ ส มาคู่กับ สด สถ สต สธ สน เช่น พัสดุ พิสดาร สตรี สถาน สถิต สถิติ สถาปนา สนธยา สัตย์ สันโดษ อัสดง
  • ใช้ ย์ หรือกลุ่มพยัญชนะ นย ตย ทย รย ณย ธย เช่น วิทยา มัธยม แพทย์ อาทิตย์ นิตยา กันยา วิทยุ อาจารย์ อุทยาน
  • ใช้สระ ไอ เอา ฤ ฤา เช่น ไพรี เสาร์ ฤดู ฤๅษี
  • นิยมใช้คำควบกล้ำ เช่น ปรานี ปราณ กษัตริย์ เกษตร ตรุษ บุตร ปราชญ์ ปรารถนา พฤกษ์ เนตร ไมตรี ศาสตรา อาทิตย์
  • ใช้ รร เช่น กรรม บรรลุ ภรรยา ธรรม พรรษา บรรพต วรรค วรรณะ มหัศจรรย์ สรรพ สวรรค์ สุวรรณ อัศจรรย์
  • ใช้ ฑ เช่น กรีฑา จุฑา ครุฑ ไพฑูรย์ วิฑูร
  • มักมีตัวสะกด 2 ตัว โดยตัวที่ 2 เป็น ร เช่น จักร บัตร เนตร สมัคร สมุทร

2) เปรียบเทียบบาลีและสันสกฤต

ภาษาบาลีภาษาสันสกฤต
มีสระ 8 ตัว ได้แก่ อะ อา อิ อี อุ อู เอ โอ เช่น อุตุ อิสิ สาระ โมลีมีสระ 14 ตัว ได้แก่ อะ อา อิ อี อุ อู เอ โอ ไอ เอา ฤ ฤา ฦ ฦา เช่น ฤดู ฤๅษี ไพศาล เมาลี
ไม่ใช้ ศ ษ แต่ใช้ ส เช่น สันติ วิสาสะสิริ สูญใช้พยัญชนะ ศ ษ
มีตัวสะกดตัวตาม (พยัญชนะวรรค)ไม่มีตัวสะกดตัวตามแน่นอน
นิยมใช้ ฬ เช่น กีฬา จุฬา ครุฬนิยมใช้ ฑ เช่น กรีฑา ครุฑ จุฑา
นิยมใช้ ริ เช่น จริยา ภริยา อัจฉริยะนิยมใช้ รร เช่น จรรยา ภรรยา อัศจรรย์
ไม่นิยมใช้พยัญชนะควบกล้ำ อ่านเรียงพยางค์ เช่น สามี ฐาน ปทุม ปฐมนิยมใช้พยัญชนะควบกล้ำ เช่น สวามี สถาน ประทุม ประถม

3) สรุปจำง่าย

ถ้าเห็น ศ ษ ฤ ฤๅ หรือคำควบกล้ำเด่น ๆ

มักโน้มไปทางคำสันสกฤต

ถ้าเห็นตัวสะกดตัวตามแบบวรรค หรือคำที่ใช้ ฬ และไม่มีควบกล้ำ

มักโน้มไปทางคำบาลี